Een artikel  over de preventie van overgewicht vanaf de geboorte trok mijn aandacht op meerdere punten. Niet perse positief.

Preventie

preventie

Elke keer als ik deze site bezoek valt me dit op en wil ik feedback geven. Omdat er op die site geen mogelijkheid is om artiekelen te reageren doe ik het maar een keertje hier.

Wat me bij de berichten op deze site altijd direct heel negatief opvalt← is de foto die erbij staat. Altijd dezelfde foto, die niets met het artikel of het onderwerp ervan te maken heeft. Fototechnisch vast een prima foto, maar ik word er altijd een beetje verdrietig van. Het is de foto van een jongetje dat boos de lens in kijkt. Een heel hip jongetje, met gecoiffeerde haren in een ‘out of bed’ stijl, maar een boos of verdrietig jongetje. Mogelijk was het de bedoeling dat hij er stoer uitziet en kijkt, maar ik zie dat niet. Voor een site die zich zegt bezig te houden met de gezondheid en het welzijn van kinderen (het is immers een site voor professionals die zich bezighouden met voeding van kinderen, jongeren en zwangere vrouwen) vind ik dit een heel ongelukkige keuze. Op mij komt dit over als een indicatie dat voor deze mensen voedsel voor en voeden van kinderen een strijdmodel is.

Het tweede wat direct naar voren springt, nog voor je aan lezen begint, is de advertentie. Nu is dat uiteraard het doel van advertenties en reclame, maar op een site als deze een advertentie van een fabrikant van kunstvoeding; tsja, daar zet je toch vraagtekens bij. Zeker bij een onderwerp als dit: vroegtijdige preventie voor overgewicht alter. Kunstvoeding is een bewezen factor die risicoverhogend werkt als het gaat om overgewicht later (en diabetes en hart- en vaatziekten). En niet alleen hier, ook bij een volgend artikel dat ik aanklikte, over portiegrootte in de eerste twee levensjaren in relatie tot gewichtsontwikkeling stond diezelfde advertentie. De portiegrootte op de etiketten van kunstvoeding is structureel te groot voor een gezonde spijsvertering, voor het aanleren van een gezond eetpatroon en voor een gezonde gewichtsontwikkeling.

Het is weliswaar een advertentie voor een #2 voeding, maar ook professionals hebben geen reclame nodig om informatie te krijgen en zijn gevoelig voor reclame. Een advertentie naast een artikel over voeding en gezondheid impliceert dat kunstvoeding onder de gezonde voeding geschaard kan worden.

En dan heb ik het nog niet eens over het artikel zelf gehad. Ik hoop van harte dat de promovenda slaagt in het verdedigen van haar proefschrift, ze heeft er vast een boel tijd en energie in gestoken. De kernvraag van haar onderzoek luidde: ”Hoe kunnen professionals in de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) overgewicht bij kinderen vanaf de geboorte voorkomen?” Ze onderzocht om die vraag te beantwoorden of een trainingsprogramma voor jeugdartsen en jeugdverpleegkundigen effect zou hebben op het gewichtsverloop bij kinderen van 0-2 jaar. Een groep werd onderworpen aan het trainingsprogramma en, vergeleken met een groep die geen training kreeg, bleken deze zorgprofessionals zich meer bewust te zijn van het belang van preventie en ze vonden het bespreken hiervan met de ouders makkelijker. Maar dan de klapper, de derde factor die mij bijna mijn stoel in verticale richtig deed verlaten:  er was geen resultaat te zien in het gewichtsverloop van de kinderen. Zoals ik zei: ik hoop dat het voor de promovenda voldoende is haar bul te halen.

er was geen resultaat te zien in het gewichtsverloop van de kinderen

Dus de artsen en verpleegkundigen merkten dat ze het belangrijk vonden en er makkelijk over konden praten, maar voor het gewicht van de kinderen maakte het net uit. Ik zeg het nog maar eens. Ik heb het proefschrift natuurlijk niet gelezen, het moet eerst nog gepresenteerd en verdedigd worden, maar ik vraag me toch wat dingen af.

Zoals de inhoud van die training. Was dat enkel gesprekstechniek en een theoretische achtergrond van voeding in de eerste levensjaren? Dan kan ik namelijk de uitkomst plaatsen. Want uiteraard is het niet alleen de vraag of zorgprofessionals getraind worden, maar vooral waarin ze dan getraind worden. Hebben ze, met andere woorden, ook daadwerkelijk geleerd welke voedingsadviezen meehelpen aan het reduceren van overgewicht? En hebben ze ook geleerd hoe ze ouders dan vervolgens kunnen helpen die adviezen in de praktijk te gebruiken? Uitdagingen te behappen? problemen op te lossen? Hebben ze ook iets geleerd van de achterliggende basale fysiologie van de voeding van het jonge kind?

Een belangrijk aspect van de preventie van later overgewicht is de portiegrootte van de maaltijden van de jongste kinderen. Onderzoek (Diet and Nutrition Survey of Infants and Young Children (DNSIYC)) laat zien dat niet zozeer hoe vaak kinderen eten, maar hoe groot de porties zijn, maakt of er een verhoogd overgewicht risico is. Ook het soort voeding dat kinderen vanaf dag 1 krijgen speelt een belangrijke rol en het voedsel wat ze na een half jaar naast melkvoeding gaan eten.

In dat verband is die kunstvoeding advertentie een zeer foute boodschap, want kunstvoeding zet de toon voor een foute voeding. Het soort eiwitten met name legt de basis voor een verhoogd diabetes risico en kinderen hebben er, door de slechte verteerbaarheid en opneembaarheid, meer van nodig dan van moedermelk om voldoende van de basale voedingsstoffen binnen te krijgen.

De vierde factor is beweging. Ook dat begint al heel vroeg. De gewoonte kinderen altijd op de rug te leggen en ze vooral in wagentjes rond te rijden of in stoeltjes neer te zetten legt een basis voor een leven lang te weinig bewegen[←link] Kinderen die regelmatig op de buik liggen om te spelen en die gedragen worden in plaats van gereden zijn beweeglijker en sterker en zullen ook eerder doorgaan met bewegen.

Kunstvoeding zet ook aan tot de grote porties, een standaard die door veel zorgverleners wordt overgenomen in de advisering rond borstvoeding. De als normaal op het etiket beschreven porties zijn over het algemeen minstens twee zo groot als een kind comfortabel kan verteren. Die grote porties vanaf de eerste levensweek rekken de maag op en dat legt de basis voor een levenslange gewoonte van Super Size Meals.

Dan, tot slot nog de invloed van de aanvullende voeding na de periode van enkel melkvoeding. Ook daar zetten fabrikanten weer de toon: grote porties met ondefinieerbare prut die zo makkelijk naar binnen lepelt. Nog steeds de vuistregel: de maag in rust van een persoon is zo groot als zijn eigen vuist, een gematigde maaltijd is twee vuisten groot, een drie-gangen diner drie vuisten. Dat geldt ook voor die dreumes die zijn eerste avonturen met vast voedsel aangaat. Om te beginnen is een enkel vuistgroot stuk herkenbaar eten voldoende als portie. Naarmate het eten eten beter gaat is een portie van het formaat van twee van zijn eigen vuisten prima. Dan kan er ook nog wat uit de borst bij.

https://www.borstvoeding.com/boeken/bij.html

En lees je het mee: herkenbaar eten. Kinderen die na 6 maanden uitsluitend melk overgaan op vast voedsel, gaan niet over op semi-vloeibaar voedsel. Vloeibaar kennen ze al en kunnen ze al. Ze moeten nu vast voedsel leren kennen en leren kauwen. Kinderen die zelfstandig en onder eigen regie herkenbaar voedsel verwerken (experimenteren, onderzoeken, ontdekken en tenslotte opeten) worden gemiddeld genomen betere eters op punt van variatie en alles lusten, maar blijven ook beter voelen wanneer ze genoeg hebben. Zo voorkomen ze zelf supersizing en overgewicht.

oorspronkelijk artikel

Maastricht University

Eveliene Dera-de Bie, promoveert woensdag 6 juli 2016 aan de Maastricht University op haar proefschrift getiteld Overweight prevention starting from birth onwards.

Hoe kunnen professionals in de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) overgewicht bij kinderen vanaf de geboorte voorkomen?

Dat is de kernvraag in dit promotie-onderzoek van mw. Eveliene Dera-de Bie. Het is bekend dat de vroege zuigelingenperiode een belangrijke levensfase is voor het ontwikkelen van overgewicht op latere leeftijd. Indien een kind eenmaal overgewicht heeft, dan is het moeilijk om weer een normaal gewicht te verkrijgen.

Trainingsprogramma
Onderzocht werd of een trainingsprogramma voor jeugdartsen en jeugdverpleegkundigen effect heeft op de uitvoering in de JGZ praktijk en op het gewichtsverloop van kinderen van 0-2 jaar. Het bleek dat dit resulteerde in een verbetering bij de groep jeugdartsen en jeugdverpleegkundigen die een training hadden gevolgd ten opzichte van een niet getrainde groep. Ze waren zich meer bewust van het belang van preventie van overgewicht in het eerste levensjaar en het bespreken van (risico op) overgewicht met de ouder werd als makkelijker ervaren. Er was geen resultaat te zien in het gewichtsverloop van de kinderen.

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Heeft jouw borstvoeding een beetje hulp nodig? Neem een kijkje in de winkel.